Κοντομαρί

Σε κοντινή απόσταση από το ιστορικό χωριό Μάλεμε συναντάμε το χωριό Κοντομαρί, το οποίο απέχει 18 χιλιόμετρα δυτικά από την πόλη των Χανίων. Κύρια προϊόντα της περιοχής, είναι το λάδι και τα εσπεριδοειδή. Στο Κοντομαρί υπάρχουν δύο παραδοσιακά καφενεία και παντοπωλείο.

Αξίζει να περιπλανηθεί κανείς στους δρόμους του χωριού και να επισκεφθεί τους γύρω οικισμούς που συνθέτουν το Κοντομάρι. Από τον παραθαλάσσιο Πύργο Ψηλονέρου, το Μετόχι και τους ημιορεινούς οικισμούς της Κοιλάδας και του Ξηροκαμπίου θα φύγετε γεμάτοι από εικόνες, μυρωδιές και εμπειρίες.

Στο κέντρο του χωριού υπάρχει το μνημείο των πεσόντων, που θυμίζει στον επισκέπτη την εκτέλεση του ανδρικού πληθυσμού του χωριού από τους Γερμανούς ναζί, σε αντίποινα για τη συμμετοχή τους στη Μάχη της Κρήτης, το 1941.

Το πρωί της 20ης Μαΐου 1941 Γερμανοί αλεξιπτωτιστές έπεσαν νοτιοανατολικά του Μάλεμε για να καταλάβουν την Κρήτη. Η περιοχή που είχε ανατεθεί στους συγκεκριμένους περιελάμβανε τον Πλατανιά και το Κοντομαρί. Οι αλεξιπτωτιστές αντιμετώπισαν σθεναρή αντίσταση και υπέστησαν πολύ σοβαρές απώλειες.

Τα αντίποινα ξεκίνησαν την επόμενη της κατάληψης του νησιού από τους Ναζί. Στις 2 Ιουνίου άνδρες, γυναίκες και παιδιά αναγκάστηκαν να συγκεντρωθούν στην πλατεία στο Κοντομαρί.

Στη συνέχεια, ένας αριθμός ομήρων που επιλέχθηκε ανάμεσα στους άνδρες οδηγήθηκε στους γύρω ελαιώνες όπου και εκτελέσθηκαν, κάνοντας το Κοντομαρί ένα από τα μαρτυρικά χωριά της Ελλάδας.