Η Λήμνος στη Μυθολογία

Η Λήμνος έχει σπουδαία θέση στην ελληνική μυθολογία με μια σειρά μυθικών ιστοριών να εκτυλίσσονται στο νησί αυτό του βορειοανατολικού Αιγαίου. Θεωρείται το νησί του Ηφαίστου, όμως ο μύθος του Φιλοκτήτη, της βασίλισσας Υψιπύλης, του Θόαντα και των Λημνίων Δεινών είναι επίσης μερικές από τους πιο διαδεδομένες και συναρπαστικές ιστορίες της ελληνικής μυθολογίας. Αρχικά λέγεται, μαζί με τη γειτονική Ίμβρο, αποτελούσαν ένα νησί, που διοικούσε ένας βασιλιάς με δυο γιους. Όταν τα παιδιά αυτά άρχισαν να φιλονικούν για το ποιος θα διοικεί το μεγαλύτερο μέρος του νησιού, τότε οι θεοί παρενέβησαν και χώρισαν το νησί στα δύο.

Ήφαιστος

Γιος του Δία και της Ήρας, ο Ήφαιστος ήταν ένας από τους Δώδεκα Θεούς του Ολύμπου, θεός της φωτιάς, φημισμένος μεταλλουργός και τεχνίτης του σιδήρου. Σε κάποιο καυγά του πατέρα του και της μητέρας του, λέει ο μύθος, ο Ήφαιστος πήρε το μέρος της Ήρας, προκαλώντας την οργή του Δία, που τον εκσφενδόνισε από τον Όλυμπο. Για μια μέρα και μια νύχτα αιωρούταν στο κενό ο θεός, λέει ο μύθος, πριν προσγειωθεί στη Λήμνο. Οι Λημνιοί τον φρόντισαν όσο μπορούσαν, καθώς με την πτώση ο Ήφαιστος χτύπησε το πόδι του κι έμεινε από τότε κουτσός. Ο θεός έμεινε πολύ καιρό στη Λήμνο, εγκαταστάθηκε στο ηφαίστειο του νησιού, τον Μόσχυλο και δίδαξε τις τέχνες που κατείχε στους ντόπιους. Αργότερα, παντρεύτηκε την νύμφη Καβειρώ και απέκτησε μαζί της ένα γιο, τον Καδμίλο, που με τη σειρά του γέννησε τρεις γιους, τους Κάβειρους. Αργότερα, οι Λημνιοί ήταν οι πρώτοι που θεσμοθέτησαν τα Καβείρια Μυστήρια, τις μυστικιστικές τελετές όπου λατρεύονταν οι θεότητες αυτές.

Θόαντας

Ο Ήφαιστος κάποια στιγμή επέστρεψε στον Όλυμπο, όμως Λημνιοί πάντα τον λάτρευαν ως θεό – προστάτη του νησιού, ενώ προς τιμήν του ιδρύθηκε και μια από τις σημαντικότερες αρχαίες πόλεις της Λήμνου, η Ηφαιστία. Όταν οι Μινωίτες κάποτε θέλησαν να κυριεύσουν τη Λήμνο, ο Ήφαιστος συμβούλευσε τους Λημνιούς να φερθούν φιλικά στους εισβολείς, όπως και έγινε. Τότε ο βασιλιάς των Μινωιτών Ραδάμανθυς, λέει ο μύθος, κυριευμένος από το νησί και τους κατοίκους του, αποφάσισε να τους δώσει για βασιλιά έναν από τους εκλεκτότερους στρατηγούς του, τον Θόαντα.

Ο Θόαντας ήταν γιος του Διονύσου, του θεού του κρασιού και της Αριάδνης και ήταν εκείνος που δίδαξε στους Λημνιούς την τέχνη της αμπελουργίας. Ο βασιλιάς αργότερα παντρεύτηκε την κόρη του Κρηθέα, βασιλιά των Μινύων, Μύρινα, το όνομα της οποίας επιβιώνει ως σήμερα στην πρωτεύουσα του νησιού.

Υψιπύλη και Λήμνια Δεινά

Ενώ ο Θόαντας βασίλευε στη Λήμνο, οι γυναίκες του νησιού διέπραξαν ασέβεια προς τη θεά Αφροδίτη, η οποία τις καταράστηκε με φοβερή δυσοσμία. Οι άντρες δεν μπορούσαν καν να τις πλησιάσουν και σύντομα αναζήτησαν νέες συντρόφους από τη Θράκη. Καθοδηγημένες από την Υψιπύλη, την κόρη του Θόαντα οι γυναίκες τις Λήμνου αποφάσισαν να εξολοθρεύσουν όλους τους άντρες, σφαγιάζοντάς τους, πράγμα που όντως συνέβη!

Σύμφωνα με παραλλαγή του μύθου, η Υψιπύλη προσπάθησε να σώσει τον πατέρα της, είτε κρύβοντάς τον, είτε πετώντας τον σ’ ένα βαρέλι στη θάλασσα…

Αργοναυτική Εκστρατεία

Αργότερα από τη Λήμνο πέρασαν οι Αργοναύτες, στο δρόμο για το Χρυσόμαλλο Δέρας στην Κολχίδα. Οι γυναίκες του νησιού επέτρεψαν στους άντρες να αποβιβαστούν στο νησί με τον όρο να ικανοποιήσουν σεξουαλικά κάθε γυναίκα! Οι πολεμιστές του Ιάσονα έμειναν στη Λήμνο δέκα χρόνια, άφησαν πολλούς απογόνους, μεταξύ των οποίων και ο γιος του Ιάσονα και της Υψιπύλης Εύηνος, κατοπινός βασιλιάς της Λήμνου.

Κατά την παραμονή των Αργοναυτών στη Λήμνο, ο μύθος λέει πως γεννήθηκε και το Πένταθλο, όταν η Υψιπύλη διοργάνωσε αθλητικούς αγώνες στη μνήμη του πατέρα της. Πρώτοι πενταθλητές ήταν ο Τελαμώνας, ο Λυγκέας, ο Ζήτης, ο Κάλαϊς και ο Πηλέας, ενώ το αγώνισμα έγινε ολυμπιακό άθλημα από το 708 π.Χ., στην 18η Ολυμπιάδα.

Φιλοκτήτης

Ενώ στη Λήμνο βασίλευε ο Εύηνος, γιος της Υψιπύλης και του Ιάσονα, πέρασε από το νησί ο στόλος των Αχαιών που ξεκινούσε τον Τρωικό Πόλεμο. Εκεί, λέει ο μύθος του Ομήρου και εξιστορούν τουλάχιστον δύο αρχαίες τραγωδίες, ένα φίδι δάγκωσε τον Φιλοκτήτη, επικεφαλής επτά πλοίων Θεσσαλών. Ο ήρωας σφάδαζε από τους πόνους, ενώ από την πληγή έβγαινε μια άσχημη δυσωδία. Οι Αχαιοί αποφάσισαν να τον εγκαταλείψουν στη Λήμνο και συνέχισαν για την Τροία. Ο μύθος λέει ότι ο Φιλοκτήτης επιβίωσε σε μια σπηλιά  του νησιού, που σήμερα φέρει το όνομά του, ενώ η πληγή του θεραπεύτηκε με την βοήθεια της «Λημνίας Γης », του θεραπευτικού υλικού που υπήρχε έως τις αρχές του 20ού αιώνα στη Λήμνο.

Most Popular