Κάστρο Πυθίου

Ο κεντρικός πύργος του Κάστρου του Πυθίου διατηρείται ως σήμερα μεγαλοπρεπέστατος και αποτελεί σημαντικό δείγμα στρατιωτικής αρχιτεκτονικής στον ελλαδικό χώρο.

Το Κάστρο του Πυθίου είναι χτισμένο σε χαμηλό γήλοφο στις παρυφές του σύγχρονου οικισμού Πυθίου, 14 χλμ από το Διδυμότειχο. Ιδρύθηκε το πρώτο μισό του 14ου αιώνα, με αφορμή τις εσωτερικές έριδες για τον βυζαντινό θρόνο: ο Ιωάννης ΣΤ’ Κατακουζηνός διεκδικούσε την αυτοκρατορία από τον νόμιμο διάδοχο Ιωάννη Γ’ Παλαιολόγο και προχώρησε στην κατασκευή του φρουρίου στο σημείο αυτό για να ελέγχει την κοιλάδα του Έβρου.

Όταν χτίστηκε το Κάστρο Πυθίου αποτελούταν από δύο περιβόλους, έναν εξωτερικό και έναν εσωτερικό, με πύργους σε κάθε γωνία τους, ενώ στο σημείο που ενώνονταν υπήρχαν οι δύο κεντρικοί πύργοι που σώζονται ως σήμερα. Ο μεγαλύτερος από τους πύργους του Κάστρου του Πυθίου ήταν η κατοικία του επίδοξου αυτοκράτορα και της συνοδείας του και είναι τριώροφος, σχεδόν τετράγωνος, με μήκος πλευράς 15 μέτρα.

Μια κτιστή σκάλα στην ανατολική πλευρά, όπου βρίσκεται και η είσοδος του Κάστρου Πυθίου, οδηγεί στους ορόφους και το δώμα. Φαίνονται ακόμη οι γεισίποδες του τρίτου ορόφου, που πιθανώς να στήριζαν πλατύτερο τέταρτο όροφο, ο οποίος όμως δεν σώζεται ή ποτέ δεν κατασκευάστηκε.  Μια μεγάλη τοξωτή είσοδος παρεμβάλλεται ανάμεσα από τους δύο πύργους και συνδέει τον εσωτερικό με τον εξωτερικό περίβολο.

Ο δεύτερος, μικρότερος πύργος του Κάστρου του Πυθίου, είναι επίσης σχεδόν τετράγωνος, με μήκος πλευράς περίπου 7,5 μέτρα, ενώ διατηρείται σε ύψος 20 μέτρων. Οι τέσσερις όροφοι που τον αποτελούν στεγάζονται με θόλους. Πιστεύεται πως ο πύργος αυτός ήταν αμυντικού χαρακτήρα, οι όροφοί του δεν επικοινωνούν μεταξύ τους αλλά έχουν εισόδους είτε από το τείχος είτα από τον άλλο πύργο απευθείας. Η επίδραση της δυτικής στρατιωτικής αρχιτεκτονικής στην Βυζαντινή θεωρείται προφανής.

Από τον εξωτερικό περίβολο του Κάστρου του Πυθίου σώζονται σήμερα ελάχιστα τμήματα, ανάμεσα στα κτήρια του σύγχρονου χωριού, ενώ ο εσωτερικός βρίσκεται στα όρια του λόφου.