Σπήλαιο Λυκούργου

Στη περιοχή των Δολών στη Μεσσηνιακή Μάνη, πάνω από το εκκλησάκι του Αγίου Νικολάου, βρίσκεται η γνωστή «Τρύπα» ή το Σπήλαιο Λυκούργου. Η τοποθεσία είναι μαγευτική, μέσα σε κτήμα, ιδιοκτησίας του Λυκούργου Γαϊτανάρου, το οποίο και δώρισε στη πρώην κοινότητα. Είναι ο λόγος και της μετονομασίας του σπηλαίου σε Σπήλαιο Λυκούργου.

Οι διάδρομοι του Σπήλαιο Λυκούργου υπερβαίνουν τα 300μ. σε μήκος και η συνολική του έκταση είναι 1.000 τ.μ.. Η είσοδος στο Σπήλαιο Λυκούργου γίνεται από τρύπα στο έδαφος και ακολουθεί κάθετο φυσικό πηγάδι 25μ., το κατέβασμα του οποίου απαιτεί σπηλαιολογικές γνώσεις και κατάλληλο εξοπλισμό.

Το Σπήλαιο Λυκούργου διανοίγεται σε τρεις ορόφους-επίπεδα, στολισμένους με πολύχρωμα εντυπωσιακά λιθωματικά συγκροτήματα. Από τις οροφές κρέμονται «μακαρονοειδείς» σταλακτίτες, ενώ η σταγονοροή τους έχει δημιουργήσει δάσος από συμπλέγματα και κολόνες. Εκπληκτικός είναι και ο μικροδιάκοσμος του Σπηλαίου Λυκούργου με τους περίφημους «ελικτίτες» – διαφανείς σταλακτίτες-μινιατούρες – που αψηφούν τους νόμους της βαρύτητας και ελίσσονται προς όλες τις κατευθύνσεις.

Οι πρώτες επιστημονικές έρευνες στο Σπήλαιο Λυκούργου έγιναν το 1980 από τη Σπηλαιολογική Εταιρεία, με τη διάσημη σπηλαιολόγο Άννα Πετροχείλου.